HATAY’DA SAFRAN ÜRETİMİ BÜYÜYOR

Hatay’da dünyanın en değerli baharatları arasında gösterilen safranın üretim potansiyeli, üniversite öncülüğünde yürütülen bilimsel çalışmalarla her geçen yıl daha da güçleniyor. 

İlaçtan kozmetiğe, gıdadan doğal boyaya kadar geniş kullanım alanına sahip olan safran, özellikle sağlık alanındaki etkileri nedeniyle son dönemde akademik çevrelerin odağında yer alıyor. Kentte yürütülen adaptasyon ve üretim geliştirme çalışmaları ise Hatay’ı bu alanda yükselen merkezlerden biri haline getiriyor.

Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi bünyesinde faaliyet gösteren Altınözü Tarım Bilimleri Meslek Yüksekokulu öğretim üyesi Hasan Asil tarafından yürütülen çalışmalar kapsamında safranın Hatay ekolojisine uyumu ve verim potansiyeli uzun yıllara dayanan saha araştırmalarıyla ortaya konuldu. Bölgede ilk bilimsel girişimler 2008 yılında başlatılırken, 2009 yılında gerçekleştirilen uygulamalı denemelerle somut veriler elde edildi.

Bu veriler doğrultusunda üretim modeli şekillendirildi ve safran yetiştiriciliği kontrollü şekilde yaygınlaştırıldı.

BİLİMSEL ÇALIŞMALAR ÜRETİCİYE YOL GÖSTERİYOR

Araştırma sürecinde safran üretiminde karşılaşılan temel sorunlara odaklanıldı.

Özellikle yabancı ot kontrolü, çoğaltım materyalinin kalitesi ve üretim planlaması gibi kritik başlıklarda çözüm odaklı teknikler geliştirildi. Akademik yayınlar ve saha uygulamaları sayesinde üreticilerin karşılaştığı teknik aksaklıklar önemli ölçüde azaltıldı. Böylece safran tarımı daha sürdürülebilir ve ekonomik açıdan daha cazip bir üretim modeli haline geldi.

Türkiye’de sınırlı bölgelerde yapılan safran üretimi, farklı ekolojik alanlarda yürütülen adaptasyon çalışmaları sayesinde genişleme sürecine girdi. Bu noktada Hatay, uygun iklim koşulları ve toprak yapısıyla dikkat çeken iller arasında yer alıyor. Her geçen yıl artan üretim alanları, safranın alternatif ve yüksek katma değerli bir tarımsal ürün olarak öne çıkmasını sağlıyor.

YÜKSEK KATMA DEĞERLİ ÜRÜN ÖNE ÇIKIYOR

Korm adı verilen soğanlarla çoğaltılan ve baharat olarak çiçeğin stigma kısmı kullanılan safran, fonksiyonel gıda ve fitofarmasötik ürün üretiminde stratejik bir hammadde olarak değerlendiriliyor.

Aynı zamanda doğal boya sanayisinde de kullanılan bitki, üreticiye hem soğan hem de baharat satışı üzerinden çift yönlü gelir imkânı sunuyor. Bu özelliği, safranı klasik tarım ürünlerine kıyasla daha avantajlı bir alternatif haline getiriyor. Hatay’ın zengin gastronomi kültürü ve baharat çeşitliliğiyle bütünleşen safran üretimi, yerel markalaşma açısından da önemli fırsatlar barındırıyor.

Uzmanlara göre doğru planlama ve üniversite-üretici iş birliğinin güçlendirilmesiyle Hatay, ulusal ölçekte safran üretiminde söz sahibi illerden biri olabilir. Üniversite bünyesinde sürdürülen bilimsel çalışmaların önümüzdeki dönemde daha geniş üretici kitlelerine ulaşması ve bölgesel kalkınmaya katkı sağlaması hedefleniyor.

Bu süreçte bilgi temelli üretim modeli, Hatay tarımının çeşitlenmesine ve katma değerinin artmasına önemli destek sunuyor.