Z kuşağını yakından tanıma

2023 seçimlerinde 7 milyona yakın ilk kez oy kullanması bekleniyor. O nedenle partiler genç seçmenleri kazanmak için şimdiden kolları sıvadılar. Hal böyle olunca X kuşağı ‘out’, Z kuşağı ‘in’ oldu.

Gezi olaylarıyla birlikte dikkati çekmişti Z kuşağı. Ancak onlara öyle bir anlam yüklendi ki, devrimleri gerçekleştirip bizi başka bir iklime taşıyacak gençler olarak görüldüler. Kimine göre isyankâr, kimine göre sorumluluk almaktan kaçan bir kuşak. 

Hiçbir önyargım olmadan Z kuşağını anlamaya çalışıyorum. Bunun için Murat Gezici’nin başkanı olduğu Gezici Araştırma’nın Z kuşağı üzerine yaptığı araştırmadan yararlandım. Araştırma 30 Mayıs-1 Haziran tarihleri arasında, 12 ilde, 20 yaşın altındaki 1062 katılımcı üzerinde yapılmış.

X,Y VE Z KUŞAĞI KİMLERE DENİR?

Bu iş için kolları sıvadım ya, işe önce temelden başladım. Biz matematik formüllerinde kullanıyorduk X ya da Y veya Z’yi ama 1980 öncesi doğanlara X kuşağı deniliyor. 1964 doğumlu olarak ben herhalde X kuşağını oluşturuyorum. 1980-2000 arasında doğanlar ise Y kuşağı. Daha dünkü çocuklar demeyin, onların da pabuçları dama atılmak üzere. Yeni kurtarıcılarımız Z kuşağı ise 2000’den sonra doğanlar. Z kuşağı, demedi demeyin. Devir sizin devriniz. Siyasetten tartışma programlarında her yerde siz varsınız. Bir dinozor olarak, tadını çıkarın derim.

YENİ KURTACILARIMIZIN ÖZELLİKLERİ

Z kuşağını öyle uzun uzun anlatmayacağım. Çünkü onlar da ne uzun konuşmayı seviyorlar ne de uzun anlatımlara vakitleri var. Zaten bu yazıyı okuyacaklarından da şüpheliyim. Çünkü daha çok sosyal medya çocukları bunlar.

Hızlı düşünme metodları yüksek.

Toplumsallıktan çok bireyseller.

Bağımsız ve özgür olmayı seviyorlar.

Ama takım çalışmasına da yatkınlar.

Özgüvenleri yüksek.

Bu kuşak için mümkün olmayan bir şey yok. Mümkün olan hemen, imkânsız olan derhal durumu.

Aileleri ile dünyaya bakış açıları arasında fark yüzde 86.7 seviyesinde. Tam bir uçurum var desene şuna.

AŞKLARI DA DİJİTAL

Bizim kuşak için ekmek kavgası olmazsa olmazımızsa,
Z kuşağı için de teknoloji öyle. O nedenle kimine göre adları dijital kuşak.

Yüzde 87.2’sinin sosyal medya hesabı var.

Sosyal medyada geçirdikleri zaman ortalama 6 saat. Benim buna bir itirazım var. Sosyal medyada 6 saat geçireni Z kuşağı saymazlar.

Yüzde 70.4’ü kendini bireyselde değil dijitalde daha iyi ifade ettiğini söylüyor. Aşkları da dijital bunların.

Yüzde 65’i akıllı telefonu, yüzde 47’si bilgisayarı kullanıyor. Kız arkadaşı terk edince ya da işsiz kalınca bunalıma giren kuşak geride kaldı. Hayatı sosyal medyadan öğrenen bir kuşak.

INSTAGRAM ÇOCUKLARI

Z kuşağının sosyal medya platformları zaman zaman değişiyor. O nedenle şu anda Instagram’a takılıyorlar diyebiliriz. Yüzde 76.2’si Instagram kullanıyor. Onu yüzde 65’le Facebook takip ediyor. Benim için şaşırtıcı olan TikTok kullanımının düşük olması oldu. Yüzde 22’si TikTok kullanıyor. Yüzde 22’si YouTube. Sosyal medya bir dönem YouTuber’lara kazandırdı. Ünlü YouTuber’lardan sinema sektörüne, eğlence dünyasına geçiş yapanlar oldu. Aralarından film yıldızları çıktı. Şimdi moda TikTok. İnternet kullanımı ise yüzde 37.2’yle fena değil.

Sosyal medya Z kuşağının bir kısmı için aynı zamanda bir gelir kapısı. Google’ın, Facebook’un, Amazon’un, Apple’ın dünya devi olduğu bir devirde bizim Z kuşağı arasından TÜSİAD zenginleri çıkarsa şaşırmayın.

BİR NOT DA SİYASETE

Z kuşağının oylarını almaya talip olan siyasi partilerin bu gençleri iyi tanıması gerekiyor. Çevre, insan hakları, hayvan hakları ve sıfır atık konusunda duyarlı olan bu gençler, aynı zamanda yerel değil, dünyalı. “Dünyalı dedik” de “Ülke sevgileri yok” demedik. Ama bir kedinin ölümü için dünyayı yakabilirler.

DISLIKE UYARISI

Bu da benden Z kuşağı gençlere gelsin: Gençler, şimdiden uyarayım dislike atan dislike’lanır.

YASSIADA’NIN CANLI TANIKLARI

YASSIADA mahkemelerinin yok sayılmasıyla ilgili kanunun kabul edilmesiyle birlikte bir hukuk ayıbı temizlenmiş oldu. Yassıada teklifinin yasalaşması için büyük bir çaba gösteren Meclis Başkanı Mustafa Şentop, hayatta olan Demokrat Parti milletvekilleriyle ilgili bir araştırma yaptırmış. Şentop, Yassıada’da yargılanıp halen hayatta olan iki DP milletvekilini tespit etmiş. Biri Kayseri milletvekili İsmail Hakkı Kurmel, diğeri ise Konya milletvekili Sabahattin Sayın. Her ikisi de Yassıada mahkemelerinden yargılanmış isimler. Yassıada’nın canlı tanıkları. İkisi de hukukçu. İkisi de Cumhuriyet’le yaşıtlar. 1923 doğumlular.


 

1923 yılında Kayseri Develi’de doğan İsmail Hakkı Kurmel, Ankara Hukuk mezunu. Sarız hâkimliği yapan Kurmel, TBMM’de 10 ve 11. dönem  Kayseri milletvekili olarak bulunmuş. Meclis Başkanvekilliği görevinde de bulunan Kurmel, 27 Mayıs’ta DP milletvekili olduğu için Yassıada’da yargılanmış. İsmail Hakkı Kurmel, ünlü işadamı Necati Kurmel’in ağabeyi oluyor. Bir dönemin ünlü siyasetçilerinden Hüsamettin Özkan’ın da akrabası oluyor.

1923 Konya Ereğli doğumlu olan Sabahattin Sayın ise İstanbul Hukuk mezunu. Serbest avukatlık ve Ereğli Belediye Başkanlığı da yapan Sabahattin Sayın DP’den 11. dönem milletvekili olarak girdiği parlamentoda 27 Mayıs’a kadar Konya milletvekili olarak görev yapmış.

Meclis Başkanı Şentop, DP milletvekilleri İsmail Hakkı Kurmel ve Sabahattin Sayın’ı en kısa sürede ziyaret etmeyi planlıyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan da “Sen ziyaret et. Ben de görüşmek istiyorum” demiş. Yassıada’nın canlı tanıkları ile Yassıada mahkemelerini yok sayan düzenlemenin iki mimarının bir araya gelmesi demokrasi açısından tarihi bir görüntü olacak. Dilerim bu buluşma canlı hatıralar eşliğinde Yassıada’da olur.